Wideoszkolenie

Monitor Księgowego 10/2019, data dodania: 12.09.2019

Niższy PIT oraz wyższe koszty pracownicze - czyli jak krok po kroku pobierać zaliczki od 1 października 2019 r.

Od 1 października 2019 r. obowiązują kolejne, korzystne dla pracowników zmiany w PIT. Z 18% do 17% obniżono podstawową stawkę tego podatku, jednocześnie podwyższając pracownicze koszty uzyskania przychodów. Pracodawcy po raz pierwszy uwzględnią niższą stawkę podatku oraz wyższe koszty pracownicze już przy wypłacie wynagrodzeń w październiku. Aby ułatwić pracodawcom ich rozliczenie, przedstawiamy krok po kroku, jak pobierać zaliczki na nowych zasadach.

Przepisy wprowadzające niższy PIT oraz obniżone koszty pracownicze obowiązują od 1 października 2019 r. Wprowadzenie tego rodzaju rozwiązań w trakcie trwającego roku podatkowego spowodowało, że ustawodawca musiał odrębnie uregulować zasady poboru niższego podatku oraz wyższych kosztów uzyskania przychodów w okresie od 1 października 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. oraz w kolejnych latach. Poniżej wyjaśniamy, w jaki sposób płatnicy powinni pobierać zaliczki od wynagrodzeń wypłacanych od 1 października 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. W kolejnych numerach wyjaśnimy, jak pobierać zaliczki w 2020 r. oraz jak rozliczyć podatek w zeznaniu za 2019 r.

Obliczanie zaliczek na PIT od 1 października 2019 r.

Aby płatnik pobrał zaliczki na PIT w okresie od 1 października do 31 grudnia 2019 r. w prawidłowej wysokości, należy kolejno dokonać następujących czynności.

Krok 1. Ustal, czy zastosować stawkę 17% PIT

Płatnik powinien zastosować stawkę PIT w wysokości 17%, gdy łącznie spełnione są dwa warunki:

  • wypłata została dokonana po 30 września 2019 r.,
  • przychody podatnika uzyskane w roku podatkowym nie przekroczyły I przedziału skali podatkowej albo przekroczyły ten próg, ale pracownik złożył pracodawcy oświadczenie w sprawie pobierania mu przez cały 2019 r. zaliczki według stawki podstawowej.

Płatnicy mają obowiązek stosować obniżony do 17% PIT oraz wyższe koszty uzyskania przychodów do dochodów uzyskanych od 1 października 2019 r. (art. 6 ust. 1 ustawy nowelizującej). To oznacza, że nowe zasady poboru zaliczek mają zastosowanie również do dochodów uzyskanych od tego dnia, które są należne za wrzesień lub jeszcze wcześniejsze miesiące. Wynika to z tego, że przychody z pracy powstają kasowo, tj. w dacie otrzymania pieniędzy i wartości pieniężnych lub postawienia ich do dyspozycji pracownika, względnie otrzymania przez pracownika świadczeń w naturze lub innych nieodpłatnych świadczeń (art. 11 ust. 1 updof).

Wypłacając w październiku wynagrodzenia należne za wrzesień (lub wcześniejsze miesiące) oraz za październik, płatnicy muszą zatem pobrać od nich zaliczki na nowych zasadach. Jest to obowiązek płatników. Pracownik nie musi w tym celu składać pracodawcy żadnych oświadczeń (inaczej niż w przypadku zerowego PIT dla młodych, którego stosowanie w 2019 r. jest uzależnione od złożenia pracodawcy przez młodego pracownika oświadczenia w tej sprawie).

Przykład

Zgodnie z zawartą umową o pracę wynagrodzenie za pracę jest płatne 10. dnia miesiąca następującego po miesiącu wykonania pracy. 8 października 2019 r. pracownikowi zostanie wypłacone wynagrodzenie za wrzesień 2019 r. Zakładając, że dochody pracownika mieszczą się w pierwszym przedziale skali podatkowej, płatnik obliczy zaliczkę na nowych zasadach.

Krok 2. Zastosuj koszty uzyskania przychodów w nowej wysokości

Od 1 października 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. płatnicy przy wypłacie wynagrodzeń mają obowiązek potrącać miesięczne koszty uzyskania przychodów w wysokości:

  1. 250 zł - w przypadku gdy wypłacają wynagrodzenie pracownikowi, który uzyskuje przychody z tytułu jednego stosunku pracy, albo
  2. 300 zł - w przypadku gdy wypłacają wynagrodzenie pracownikowi, którego miejsce stałego lub czasowego zamieszkania jest położone poza miejscowością, w której znajduje się zakład pracy, a pracownik nie uzyskuje dodatku za rozłąkę (art. 3 ust. 1 ustawy nowelizującej).

Tabela 1. Wysokość miesięcznych pracowniczych kosztów uzyskania przychodów przed i po 1 października 2019 r.

Dla osoby zatrudnionej:

Wysokość miesięcznych kosztów potrącanych do 30 września 2019 r.

Wysokość miesięcznych kosztów potrącanych od 1 października 2019 r.

Różnica

na jedną umowę o pracę

111 zł 25 gr

250 zł

138 zł 75 gr

w jednym zakładzie pracy położonym w innej miejscowości niż miejsce czasowego lub stałego zamieszkania, nieotrzymującej dodatku za rozłąkę

139 zł 06 gr

300 zł

160 zł 94 gr

Należy zwrócić uwagę, że pracownicze koszty uzyskania przychodów w podwyższonej wysokości należy potrącać nie tylko przy pobieraniu zaliczki według obniżonej do 17% (lub 17,75%, o czym piszemy w dalszej części artykułu) stawki PIT, ale również przy pobieraniu zaliczki według stawki 32%.

Krok 2. Pobierz podatek w wysokości 17% lub zgodnie z wnioskiem pracownika

Obliczając zaliczkę na PIT od dochodów uzyskanych od 1 października do 31 grudnia 2019 r., płatnik zamiast stawki podatku w wysokości 18% musi stosować stawkę 17% (art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy nowelizującej). Jak wcześniej wspomniano, płatnik pobiera podatek w tej wysokości z mocy prawa. Pracownik nie składa mu w tej sprawie żadnego oświadczenia.

W związku z obniżeniem z 18% do 17% stawki PIT trzeba było zmienić skalę podatkową. Wysokość skali za 2019 r. prezentujemy w tabeli 2.

Tabela 2. Wysokość skali podatkowej za 2019 r.

Podstawa obliczenia podatku w złotych

Podatek wynosi

ponad

do

85 528

17,75%

minus kwota zmniejszająca podatek

85 528

15 181 zł 22 gr

gr + 32% nadwyżki ponad 85 528 zł

Patrząc na nową skalę za 2019 r., można zastanawiać się, dlaczego przy pierwszym progu podatkowym podatek wynosi 17,75%, a nie 17%. Jest to skutek wprowadzenia obniżonego PIT w trakcie roku i jego obowiązywania tylko przez 3 ostatnie miesiące 2019 r. W związku z tym w 2019 r. od dochodów mieszczących się w pierwszym progu podatkowym płatnicy w praktyce pobierają podatek w dwóch wysokościach, tj.:

  • 18% - od dochodów uzyskanych od 1 stycznia 2019 r. do 30 września 2019 r., oraz
  • 17% - od dochodów uzyskanych od 1 października 2019 r. do 31 grudnia 2019 r.

Z powyższego wynika, że podatek za cały 2019 r. nie wyniesie 17%, ale 17,75%. Pierwszy rokiem, w którym pracownik zapłaci przez cały rok 17%, będzie dopiero rok 2020.

Od obowiązkowego pobierania przez płatnika zaliczki na PIT według stawki 17%, a nie 18% ustawodawca przewidział jeden wyjątek. W okresie od 1 października 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. płatnik został zobowiązany do stosowania przy obliczaniu zaliczki zamiast stawki 17% wynikającej ze skali podatkowej stawki 17,75%, jeżeli pracownik złoży mu wniosek w tej sprawie (art. 6 ust. 2 ustawy nowelizującej). W przepisach updof nie przewidziano wzoru takiego wniosku. Nie określono również terminu złożenia takiego wniosku. W związku z tym należy uznać, że pracownik może złożyć taki wniosek w każdym czasie, przy czym płatnik będzie zobowiązany do poboru podatku w wysokości 17,75%, zamiast 17% począwszy od pierwszej zaliczki pobieranej po złożeniu takiego wniosku. Przedstawiamy przykładowy wzór wniosku w tej sprawie.


Krok 4. Zastosuj nową kwotę zmniejszającą podatek

Obliczając zaliczkę na PIT od dochodów uzyskanych od 1 października do 31 grudnia 2019 r., płatnik stosuje roczną kwotę zmniejszającą podatek w wysokości 525 zł 12 gr (art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy nowelizującej). To oznacza, że w każdym z trzech ostatnich miesięcy 2019 r. płatnik musi zastosować miesięczną kwotę zmniejszającą podatek w wysokości 43 zł 76 gr (525 zł 12 gr / 12 miesięcy). Przypomnijmy, że do 30 września 2019 r. miesięczna kwota zmniejszająca podatek była wyższa i wynosiła 46,33 zł. Jak widać, kwota ta uległa obniżeniu. Jest to skutek obniżenia stawki PIT. Nie oznacza to jednak, że została obniżona kwota wolna od podatku.

Tabela 3. Wysokość miesięcznej kwoty zmniejszającej podatek przed i po 1 października 2019 r.

Okres dokonywania wypłaty wynagrodzeń

Wysokość miesięcznej kwoty zmniejszającej podatek

od 1 stycznia 2019 r. do 30 września 2019 r.

46 zł 33 gr

od 1 października 2019 r. do 31 grudnia 2019 r.

43 zł 76 gr

Na przykładzie prezentujemy, ile zyska pracownik w związku z obniżeniem od 1 października 2019 r. stawki PIT oraz podwyższeniem pracowniczych kosztów uzyskania przychodów.

Przykład

Pracownik zatrudniony w spółce z o.o. otrzymuje stałe miesięczne wynagrodzenie w wysokości 4000 zł. Po zmniejszeniu podatku dochodowego z 18% na 17% uzyska wynagrodzenie netto wyższe o 54 zł, co wynika z poniższego wyliczenia:

Lp.

Lista płac za wrzesień 2019 r.

Wartości w zł

Lista płac za październik 2019 r.

Wartości w zł

1

wynagrodzenie brutto

4000,00

wynagrodzenie brutto

4000,00

2

podstawa składek na ubezpieczenie społeczne

4000,00

podstawa składek na ubezpieczenia społeczne

4000,00

3

składka na ubezpieczenie emerytalne (poz. 2 x 9,76%)

390,40

składka na ubezpieczenie emerytalne (poz. 2 x 9,76%)

390,40

4

składka na ubezpieczenia rentowe (poz. 2 x 1,5%)

60,00

składka na ubezpieczenia rentowe (poz. 2 x 1,5%)

60,00

5

składka na ubezpieczenie chorobowe (poz. 2 x 2,45%)

98,00

składka na ubezpieczenie chorobowe (poz. 2 x 2,45%)

98,00

6

suma składek na ubezpieczenia społeczne (poz. 3 + poz. 4 + poz. 5)

548,40

suma składek na ubezpieczenia społeczne (poz. 3 + poz. 4 + poz. 5)

548,40

7

podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne (poz. 1 - poz. 6)

3451,60

podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne (poz. 1 - poz. 6)

3451,60

8

składka na ubezpieczenie zdrowotne naliczona (poz. 7 x 9%)

310,64

składka na ubezpieczenie zdrowotne naliczona (poz. 7 x 9%)

310,64

9

składka na ubezpieczenie zdrowotne do odliczenia od podatku (poz. 7 x 7,75%)

267,50

składka na ubezpieczenie zdrowotne do odliczenia od podatku (poz. 7 x 7,75%)

267,50

10

koszty uzyskania przychodu

111,25

koszty uzyskania przychodu

250,00

11

podstawa obliczenia zaliczki na podatek po zaokrągleniu do pełnych złotych (poz. 1 - poz. 6 - poz. 10)

3340,00

podstawa obliczenia zaliczki na podatek po zaokrągleniu do pełnych złotych (poz. 1 - poz. 6 - poz. 10)

3202,00

12

zaliczka na podatek (poz. 11 x 18% - kwota wolna 46,33 zł)

554,87

zaliczka na podatek (poz. 11 x 17% - kwota wolna 43,76 zł)

500,58

13

zaliczka na podatek po zaokrągleniu do pełnych złotych (poz. 12 - poz. 9)

287,00

zaliczka na podatek po zaokrągleniu do pełnych złotych (poz. 12 - poz. 9)

233,00

14

kwota netto (poz. 1 - poz. 6 - poz. 8 - poz. 13)

2853,96

kwota netto (poz. 1 - poz. 6 - poz. 8 - poz. 13)

2907,96

Podstawa prawna:

  • art. 3, 5 i 6 ustawy z 30 sierpnia 2019 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw - Dz.U. z 2019 r., poz. 1835

Agata Pinzuł

redaktor "MONITORA księgowego", specjalista ds. ubezpieczeń społecznych

Katarzyna Wojciechowska

prawnik, ekspert w zakresie podatków dochodowych, redaktor "MONITORA księgowego"


Notyfikacje

Czy chcesz otrzymywać informacje o najnowszych szkoleniach? Zgódź się na powiadomienia od wideoakademii

Powiadomienia można wyłączyć w preferencjach systemowych
NIE NIE
TAK TAK